Ümit Mahir Şahin
Optik Sistemler

Optik Sistemlerinde Kullanılan Açı Ölçü Birimleri

Silah üstü optik sistemleri yönlendirmek için kullanılan balistik değerlerde açı ölçü birimi kullanılmaktadır. İlgili sektörlerde her gün, bir açısal ölçü biriminin diğerinden daha iyi olduğu konusunda bilgisiz argümanlara rastlıyoruz. İşin aslı, biri daha iyi değildir, bunlar sadece aynı şeyi parçalamanın farklı yollarıdır.

Kişisel olarak, kontrol atışları için dizayn edilen silah sisteminde (atış tezgahından yapılan atışlar)ve uzak mesafe atış kullanımları dışında, MOA nın (Minutes of Angle ) ölçü biriminin kaldırılması gerektiğini düşünüyorum. Bir MOA 100 yard da 1.047" iken hesaplamaların daha kolay olması için 1" olarak kabul edilmektedir. Metrik sistemde ise 100 metrede 1 MOA 2,96 cm iken yine hesaplamaların kolay olması amacıyla 3 cm olarak kabul edilmektedir. Bu açıyı her iki durumda da yukarıya veya aşağıya yuvarlarsanız (yuvarlanan açı yaklaşık %5’lik sapma yaratmaktadır), daha uzun mesafelerde daha büyük hatalar ve sapmalar meydana gelir. Günümüz teknolojisi ve silah sistemleri ile eskisinden çok daha uzağa atış yapıyoruz ve genişletilmiş bir aralıkta %5'lik bir hata bileşimi ıskalamaya neden olacaktır. Aslında bu, balistik yazılımınızın uzak mesafelerde doğru çalışmamasının ana nedenlerinden biridir. Gerçekte kule sistemimiz Yüz Yarda İnç olarak ayarlandığında varsayılan olarak MOA'yı hesaplarız (1 inç =2,54 cm ,100 yarda=91,44 metre)

Shooter /Atış MOA (SMOA / AMOA ) veya Inches Per Hundred Yards (IPHY) Gerçek bir MOA değildir ve dürbün şirketlerinin hesaplamaları bunların hangisine göre yaptığını belirtmemesi karışıklıklara neden olmaktadır. Kısa mesafelerde TMOA (Gerçek MOA 1,047") veya SMOA (Atış MOA 1") olması vuruşların çok fazla sapmasına sebep olmasa da 1000 metre ve daha uzaktaki bir hedefi vurmak için TMOA/SMOA dan hangisinin kullanıldığını bilmemiz gerekmektedir.

SMOA 100 yrd 1 MOA = 1 inç TMOA ((IPHY )100 yrd 1 MOA = 1,047 inç

AMOA 100 metre 1 MOA = 3 cm GMOA 100 metre 1 MOA = 2,96 cm

1 Milyemin 100 metrede 10 cm olması ve hesaplamanın kolay olması sebebiyle Avrupa da Milyem'in açı ölçü birimi olarak kullanımı artmıştır. Gelişen teknoloji sebebiyle Avrupa ülkeleri optik konusunda söz sahi olmuşlardır ve ölçü birimi olarak milyem sistemi kullanılmıştır. Amerika’da cm yerine inç kullanılmaktadır.1 milyem 3,43 inç olduğundan milyem kullanımı Amerikalılara hesaplamada kolaylık sağlamamaktadır. İnsanların "MIL metrik içindir MOA Amerikalılar içindir. Ancak benim görüşüme göre; ölçü birimi olarak milyem kullanılan dürbünlerde tek çeşit bulunması (ölçü birimi olarak MOA kullanılan dürbünlerde TMOA veya SMOA kullanılmasından kaynaklı hesap farklılıkları oluşmaktadır.) milyem taksimatlı dürbünleri moa taksimatlı dürbünlere göre avantajlı hale getirmektedir. Kısacası Milyem metrik olarak 10'luk tabanlı çalışmaktadır. İnç ise

3600 inç 100 yard dır, bunun 1/1000'i 3,6" ve 0,1 mil olarak ayarlamak, mermiyi 100'de 1 klik hareketlik 0,36" hareket ettirdiğimiz anlamına gelir. Ne yaptığımıza bakın, 1 milyemin onda biri kadar mermiye hareket verdik. Bazı atıcılar MOA'nın daha ince bir ayar birimi olduğuna inanıyor. Fakat günümüz optik sistemlerinde vuruşların kaydırılması konusunda kullandığınız dürbünün 1/2-1/4-1/8-1/12 MOA olması hassasiyetini artırır. Örneğin; ½ MOA’lık bir dürbüne göre 1/10 milyemlik dürbün daha hassastır. Uzak mesafelerde vuruş düzeltmeleri yapılırken clik değerleri şeklinde verilen değerler 1 MOA ve katları şeklinde verilir. Atıcı verilen 1 MOA,2 MOA gibi düzeltmeleri dürbününde uygularken dürbünün kaç MOA’lık olduğunun bir önemi kalmaz.

1 yarda =36 inç=91.44 cm 1 inç =2,54 cm (91,44 /36)

100 yard (91,44 metre) 100 yard 1 MOA (1.047 inç=2,66 cm)

100 yard 1 milyem =9,144 cm 100 yard 1 milyem = 3.43 MOA

Hangi ayar birimi benim için doğru?

Bu nihai sorudur; sizin yerinize cevaplamak başkasına düşmemelidir. Nişancı ve Gözcü veya diğer atıcılar kule sisteminde ne kullanıyor?

Gözcü, atış için mesafeyi verdikten sonra kule değerlerini yükseliş ve yan değerleri hakkında konuştuğunu anlayabilmek ve doğru bir iletişim kurabilmek istiyorsanız gözcü ve atıcının aynı ölçü birimine sahip optik kullanması gerekmektedir. (Her ikisi de milyem taksimatlı veya her ikisi de MOA taksimatlı kullanmalıdır). Bu durumda hesaplamalar daha doğru ve hızlı yapılır. Ancak farklı ölçüde dürbün kullanıyorsanız da ayarlama birimini diğeriyle çarparak veya bölerek 3.43'ü kullanarak dönüştürebilirsiniz. Bu size doğrudan bir dönüşüm sağlayacaktır. ama biraz zaman kaybına sebep olur.

Bu resim için metin sağlanmadı

100 yarda 12 MOA / 3,43 = 3,5 Mil

100 yarda 4,2 Mil x 3,43 = 14,4 MOA

Ardından, artıkıl (dürbün ağı) seçenekleriniz var. MOA artıkıl çeşitlerine karşı Mil Tabanlı kapsamlar söz konusu olduğunda daha fazla alternatif olduğunu göre biliyoruz 1 MOA karma işaretine sahip bir artıkıl içinde 0,2 Milyem çizgisi bulunan bir artıkıl kapsamı kadar iyi değildir. Zaten küçük olan 1 MOA'yı belirli parçalara bölünerek tasarlandığı için belirli kalıplarını dışına çıkmamaktadır. 1/2-1/4-1/8-1/12 MOA Mil tabanlı artıkıl kapsamı zaten sizin için Milliradyan'ı parçalıyor.

Bu resim için metin sağlanmadı

Bu resim için metin sağlanmadı